سقف محفوظ از منظر قرآن و علم - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Hadi در ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۳:۰۹

2024-10-27T03:09:22Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۳۹
خط ۱۴۳:		خط ۱۴۳:
	بسیاری از مفسران با استناد به آیه 65 سوره حج		بسیاری از مفسران با استناد به آیه 65 سوره حج
	{{QFrame\|Surah=22\|Ayah=65}}		{{QFrame\|Surah=22\|Ayah=65}}
	و آسمان را نگاه مى‌‏دارد تا [مبادا] بر زمين ~~فرو افتد،~~ برآنند که حفظ در این آیه به معنای حفظ آسمان از فرو افتادن بر زمین است <ref>نک.طوسی، ج7، ص245</ref><ref> نک.طبرسی، ج7، ص74</ref><ref> زمخشری، ج 3، ص115</ref><ref> فخرالدین رازی، ج22، ص140</ref><ref> فیض، ج3، ص339</ref><ref> صادقی تهرانی، ج19، ص293</ref>. البته این دسته از مفسران توضیحی درباره چگونگی این حفظ و اینکه منظور از افتادن آسمان بر روی زمین چیست، نمی‌دهند. همانطور که در بیان مصادیق سماء اشاره شد، اجرام آسمانی نیز می‌توانند از جمله مصادیق سماء به شمار روند، بنابراین به نظر می‌رسد که حفظ آسمان از فرو ریزش بر زمین را به زبان امروزی‌تر می‌توان همان حفظ اجرام آسمانی در مدارهای خاص خود دانست که برخی از مفسران معاصر <ref>حسینی همدانی، ج11، ص43</ref> به آن اشاره کرده‌اند.		و آسمان را نگاه مى‌‏دارد تا [مبادا] بر زمين فروافتد، برآنند که حفظ در این آیه به معنای حفظ آسمان از فرو افتادن بر زمین است <ref>نک.طوسی، ج7، ص245</ref><ref> نک.طبرسی، ج7، ص74</ref><ref> زمخشری، ج 3، ص115</ref><ref> فخرالدین رازی، ج22، ص140</ref><ref> فیض، ج3، ص339</ref><ref> صادقی تهرانی، ج19، ص293</ref>. البته این دسته از مفسران توضیحی درباره چگونگی این حفظ و اینکه منظور از افتادن آسمان بر روی زمین چیست، نمی‌دهند. همانطور که در بیان مصادیق سماء اشاره شد، اجرام آسمانی نیز می‌توانند از جمله مصادیق سماء به شمار روند، بنابراین به نظر می‌رسد که حفظ آسمان از فرو ریزش بر زمین را به زبان امروزی‌تر می‌توان همان حفظ اجرام آسمانی در مدارهای خاص خود دانست که برخی از مفسران معاصر <ref>حسینی همدانی، ج11، ص43</ref> به آن اشاره کرده‌اند.

	در روزگار گذشته و در داستان‌های اسطوره‌های مصر آمده که اجرام آسمانی توسط نیروی خدایان حفظ می‌شدند و اسطوره‌های بسیار دیگری وجود دارد که مبنای علمی خاصی نداشتند. آن‌ها معتقد بودند زمین ثابت و آسمان در حرکت بوده و ستارگان به آسمان چسبیده‌اند<ref>Jones and Lambourne (2003):20-30</ref>.		در روزگار گذشته و در داستان‌های اسطوره‌های مصر آمده که اجرام آسمانی توسط نیروی خدایان حفظ می‌شدند و اسطوره‌های بسیار دیگری وجود دارد که مبنای علمی خاصی نداشتند. آن‌ها معتقد بودند زمین ثابت و آسمان در حرکت بوده و ستارگان به آسمان چسبیده‌اند<ref>Jones and Lambourne (2003):20-30</ref>.

Abd: /* مصادیق سما در آیات */

2020-07-01T12:30:40Z

مصادیق سما در آیات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۶:۰۰
خط ۷۹:		خط ۷۹:

	=مصادیق سما در آیات=		=مصادیق سما در آیات=
	همان‌طور که در بررسی لغوی واژه «سماء» اشاره شد، این واژه دارای گستره معنایی وسیع و مصادیق متعددی است. از این رو، برای تعیین مصداق دقیق آن در هر آیه باید به قراین موجود و سیاق آیات توجه نمود. «سماء» و جمع آن «سماوات» جمعا 310 بار در ~~[[:en:Apocrypha\|~~قرآن]] <ref ~~name=":0"~~>[[در مجموع آیات قرآن «السماء» 118 بار، «سماء» 2 بار، «السماوات» 185 بار و «سماوات» 5 بار به کار رفته است.]]</ref> به صورت معرفه و نکره به کار رفته است که می‌توان موارد کاربرد آن در آیات را به چهار دسته زیر تقسیم کرد:		همان‌طور که در بررسی لغوی واژه «سماء» اشاره شد، این واژه دارای گستره معنایی وسیع و مصادیق متعددی است. از این رو، برای تعیین مصداق دقیق آن در هر آیه باید به قراین موجود و سیاق آیات توجه نمود. «سماء» و جمع آن «سماوات» جمعا 310 بار در قرآن <ref>در مجموع آیات قرآن «السماء» 118 بار، «سماء» 2 بار، «السماوات» 185 بار و «سماوات» 5 بار به کار رفته است.</ref> به صورت معرفه و نکره به کار رفته است که می‌توان موارد کاربرد آن در آیات را به چهار دسته زیر تقسیم کرد:

	1.«السماء» گاه به معنای جو، ابر و باران به کار رفته است. در این باره می‌توان به آیاتی اشاره کرد که درباره نزول باران از آسمان سخن می‌گوید.		1.«السماء» گاه به معنای جو، ابر و باران به کار رفته است. در این باره می‌توان به آیاتی اشاره کرد که درباره نزول باران از آسمان سخن می‌گوید.

Abd: /* حفظ دمای مناسب برای زمین */

2020-05-30T12:03:54Z

حفظ دمای مناسب برای زمین

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۳۳
خط ۳۶۹:		خط ۳۶۹:
	c- همچنین سطح آن در تعادل تابشی نیست<ref>University of California-San Diego, " lecture03 " </ref>		c- همچنین سطح آن در تعادل تابشی نیست<ref>University of California-San Diego, " lecture03 " </ref>
	<ref>d. Lyndon State College Atmospheric Sciences, " Chapter 2</ref>.		<ref>d. Lyndon State College Atmospheric Sciences, " Chapter 2</ref>.
			<center>
	<gallery>		<gallery>
	پرونده:سقف_محفوظ_20.jpg\|قاب \|وسط\|		پرونده:سقف_محفوظ_20.jpg\|قاب \|وسط\|
	</gallery>		</gallery>
			</center>

	===حفظ اقلیم مناسب===		===حفظ اقلیم مناسب===
	جو همچنین باعث نگه داشتن حیات در زمین می‌شود. جو اکسیژن را برای تنفس انسان‌ها و حیوانات و دی اکسید کربن را برای گیاهان نگه می‌کند. در چرخه تولید آب، آب مورد نیاز موجودات زنده تامین می‌شود<ref>Rice University, " Why do we care about the ATMOSPHERE "</ref>.		جو همچنین باعث نگه داشتن حیات در زمین می‌شود. جو اکسیژن را برای تنفس انسان‌ها و حیوانات و دی اکسید کربن را برای گیاهان نگه می‌کند. در چرخه تولید آب، آب مورد نیاز موجودات زنده تامین می‌شود<ref>Rice University, " Why do we care about the ATMOSPHERE "</ref>.

Abd: /* چگونگی تشکیل جو زمین و ماندگاری آن */

2020-05-30T12:03:19Z

چگونگی تشکیل جو زمین و ماندگاری آن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۳۳
خط ۳۰۹:		خط ۳۰۹:

	بنابراین می‌توان گفت که تعادل این نیروهاست که موجب حفظ و پایداری جو، در اطراف زمین می‌شود که این مساله، خود یکی از جنبه‌های محفوظ بودن آسمان را نشان می‌دهد.		بنابراین می‌توان گفت که تعادل این نیروهاست که موجب حفظ و پایداری جو، در اطراف زمین می‌شود که این مساله، خود یکی از جنبه‌های محفوظ بودن آسمان را نشان می‌دهد.
			<center>
	<gallery>		<gallery>
	پرونده:سقف_محفوظ_16.jpg \|قاب\|وسط \|		پرونده:سقف_محفوظ_16.jpg \|قاب\|وسط \|
	</gallery>		</gallery>
			</center>

	==ویژگی‌های لایه‌های مختلف جو زمین==		==ویژگی‌های لایه‌های مختلف جو زمین==

Abd: /* جو زمین */

2020-05-30T12:02:37Z

جو زمین

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۳۲
خط ۲۵۰:		خط ۲۵۰:

	جو لایه نازکی است که زمین را احاطه کرده است. تصویر زیر از سفینه شاتل<ref>space shuttle</ref> گرفته شده است. 99% جو زمین در کمتر از 30 کیلومتری سطح زمین است، در حالی که شعاع زمین 6400 کیلومتر است، یعنی حدود 5% شعاع زمین. (شکل 14)		جو لایه نازکی است که زمین را احاطه کرده است. تصویر زیر از سفینه شاتل<ref>space shuttle</ref> گرفته شده است. 99% جو زمین در کمتر از 30 کیلومتری سطح زمین است، در حالی که شعاع زمین 6400 کیلومتر است، یعنی حدود 5% شعاع زمین. (شکل 14)
			<center>
	<gallery>		<gallery>
	محافظت_انسان_در_برابر_تابش_مضر_آفتاب_از_منظر_قرآن_و_علم_6.jpg ‏		محافظت_انسان_در_برابر_تابش_مضر_آفتاب_از_منظر_قرآن_و_علم_6.jpg ‏
	</gallery>		</gallery>
			</center>
	ترکیبات ثابت جو در جدول 1 و ترکیبات متغیر آن در جدول 2 آورده شده است.		ترکیبات ثابت جو در جدول 1 و ترکیبات متغیر آن در جدول 2 آورده شده است.
			<center>
	{\| class="wikitable"		{\| class="wikitable"
	!colspan="3"\|جدول 1		!colspan="3"\|جدول 1
خط ۲۶۸:		خط ۲۷۰:
	\| آرگون\|\| AR\|\| 9.0%		\| آرگون\|\| AR\|\| 9.0%
	\|}		\|}
			</center>
			<center>
	{\| class="wikitable"		{\| class="wikitable"
	!colspan="3"\|جدول 2		!colspan="3"\|جدول 2
خط ۲۸۸:		خط ۲۹۱:
	\|ذرات معلق در هوا (غبار، دوده و ...) \|\| \|\|0.000001		\|ذرات معلق در هوا (غبار، دوده و ...) \|\| \|\|0.000001
	\|}		\|}
			</center>

	==چگونگی تشکیل جو زمین و ماندگاری آن==		==چگونگی تشکیل جو زمین و ماندگاری آن==

Abd: /* معنای «سماء» در لغت */

2020-05-30T12:01:23Z

معنای «سماء» در لغت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۳۱
خط ۲۲:		خط ۲۲:
	=معنای «سماء» در لغت=		=معنای «سماء» در لغت=
	واژه «سماء» از ریشه «س-م-و» به معنای بلندی، ارتفاع و رفعت است<ref>فراهیدی، ج7، ص318</ref><ref> ابن فارس، ص490</ref><ref> ابن منظور، ج14، ص397</ref><ref> زبیدی،38، ص301</ref>. «سماء» به صورت مونث و مذکر هر دو به کار می‌رود و همچنین برای مفرد و جمع نیز می‌تواند یکسان استعمال شود. علت این امر را چنین گفته‌اند که چون «سماء» از اسماء جنس است، استعمال آن با مفرد و جمع و نیز مونث و مذکر جایز است <ref>راغب اصفهانی،ص427</ref><ref> نک. زبیدی، ج38، ص302)</ref>. فراهیدی<ref>ج7، ص318</ref> «سماء» را به معنای سقف هر چیز و هر خانه‌ای می‌داند. جوهری <ref>ج7، ص231</ref> می‌گوید: «سماء» که به صورت مذکر و مؤنث به کار رفته و جمع آن «سماوات» و «اسمیة» است، هر آن چیزیست که بر فراز تو قرار گرفته و بر تو سایه می‌افکند و از این باب است که به سقف خانه «سماء» گفته می‌شود. راغب اصفهانی<ref>ص427</ref> «سماء»ِ هر چیز را بالای آن می‌داند و می‌گوید که هر «سماء» نسبت به آنچه پایین آن است، «سماء» و نسبت به آنچه که بالای آن قرار می‌گیرد، «ارض» محسوب می‌شود. اما «سماء» معروف همان «سماء»ی است که بر زمین سایه افکنده است<ref>زبیدی، ج38، ص301</ref>. به گفته ابن فارس <ref>ص490</ref>عرب به هر چیز بلند مشرف و مسلط، «سماء» می‌گوید، حتی پشت اسب و گیاهان را نیز «سماء» خوانده است. تسمیه گیاه به «سماء» یا به این دلیل است که گیاه از باران که خود «سماء» است، ایجاد می‌شود و یا به این دلیل است که گیاه از زمین ارتفاع می‌گیرد <ref>راغب، ص427</ref>. علاوه بر این، به ابر <ref>ابن فارس، ص490</ref> و باران <ref>جوهری، ج7، ص231</ref><ref> ابن فارس، ص490</ref> نیز «سماء» گفته می‌شود. مصطفوی<ref>ج5، ص218</ref>می‌گوید: اصل واحد در این ریشه، آن چیزی است که مرتفع و بلند است و بالای شئ دیگری و محیط بر آن قرار می‌گیرد. این لغت برگرفته از آرامی، سریانی و عبری است که در عربی به صورت «سماء» به کار رفته است. در نمودار معنای کلی و مصادیق متعددی که در لغت برای واژه «سماء» بیان شده، آمده است.		واژه «سماء» از ریشه «س-م-و» به معنای بلندی، ارتفاع و رفعت است<ref>فراهیدی، ج7، ص318</ref><ref> ابن فارس، ص490</ref><ref> ابن منظور، ج14، ص397</ref><ref> زبیدی،38، ص301</ref>. «سماء» به صورت مونث و مذکر هر دو به کار می‌رود و همچنین برای مفرد و جمع نیز می‌تواند یکسان استعمال شود. علت این امر را چنین گفته‌اند که چون «سماء» از اسماء جنس است، استعمال آن با مفرد و جمع و نیز مونث و مذکر جایز است <ref>راغب اصفهانی،ص427</ref><ref> نک. زبیدی، ج38، ص302)</ref>. فراهیدی<ref>ج7، ص318</ref> «سماء» را به معنای سقف هر چیز و هر خانه‌ای می‌داند. جوهری <ref>ج7، ص231</ref> می‌گوید: «سماء» که به صورت مذکر و مؤنث به کار رفته و جمع آن «سماوات» و «اسمیة» است، هر آن چیزیست که بر فراز تو قرار گرفته و بر تو سایه می‌افکند و از این باب است که به سقف خانه «سماء» گفته می‌شود. راغب اصفهانی<ref>ص427</ref> «سماء»ِ هر چیز را بالای آن می‌داند و می‌گوید که هر «سماء» نسبت به آنچه پایین آن است، «سماء» و نسبت به آنچه که بالای آن قرار می‌گیرد، «ارض» محسوب می‌شود. اما «سماء» معروف همان «سماء»ی است که بر زمین سایه افکنده است<ref>زبیدی، ج38، ص301</ref>. به گفته ابن فارس <ref>ص490</ref>عرب به هر چیز بلند مشرف و مسلط، «سماء» می‌گوید، حتی پشت اسب و گیاهان را نیز «سماء» خوانده است. تسمیه گیاه به «سماء» یا به این دلیل است که گیاه از باران که خود «سماء» است، ایجاد می‌شود و یا به این دلیل است که گیاه از زمین ارتفاع می‌گیرد <ref>راغب، ص427</ref>. علاوه بر این، به ابر <ref>ابن فارس، ص490</ref> و باران <ref>جوهری، ج7، ص231</ref><ref> ابن فارس، ص490</ref> نیز «سماء» گفته می‌شود. مصطفوی<ref>ج5، ص218</ref>می‌گوید: اصل واحد در این ریشه، آن چیزی است که مرتفع و بلند است و بالای شئ دیگری و محیط بر آن قرار می‌گیرد. این لغت برگرفته از آرامی، سریانی و عبری است که در عربی به صورت «سماء» به کار رفته است. در نمودار معنای کلی و مصادیق متعددی که در لغت برای واژه «سماء» بیان شده، آمده است.
			<center>
	{\| class="wikitable"		{\| class="wikitable"
	!واژه		!واژه
خط ۴۲:		خط ۴۳:
	\|پشت اسب		\|پشت اسب
	\|}		\|}
			</center>

	بدین ترتیب، باید گفت که واژه «سماء» از گستره معنایی وسیعی برخوردار است و می‌تواند مصادیق متعددی را در بر گیرد. بنابراین، با توجه به این‌که جو زمین، کرات آسمانی و فضای بین آنها، بر فراز زمین و مشرف و مسلط بر آن قرار گرفته‌اند، می‌توانند از جمله مصادیق «سماء» به شمار روند. در کل چنین به نظر می‌رسد که معنای «سماء» همان رفعت و بلندی است، ولی با توجه به قرائن ممکن است، مجازاً در معانی مختلف به کار رود.		بدین ترتیب، باید گفت که واژه «سماء» از گستره معنایی وسیعی برخوردار است و می‌تواند مصادیق متعددی را در بر گیرد. بنابراین، با توجه به این‌که جو زمین، کرات آسمانی و فضای بین آنها، بر فراز زمین و مشرف و مسلط بر آن قرار گرفته‌اند، می‌توانند از جمله مصادیق «سماء» به شمار روند. در کل چنین به نظر می‌رسد که معنای «سماء» همان رفعت و بلندی است، ولی با توجه به قرائن ممکن است، مجازاً در معانی مختلف به کار رود.
	در نمودار زیر خلاصه‌ای از آراء لغویون در رابطه با واژه «سماء» مطرح شده است.		در نمودار زیر خلاصه‌ای از آراء لغویون در رابطه با واژه «سماء» مطرح شده است.
			<center>
	{\| class="wikitable sortable"		{\| class="wikitable sortable"
	\|-		\|-
خط ۷۵:		خط ۷۶:
	\| آنچه مرتفع، بلند و محیط بر شئ دیگر است. \|\| مصطفوی، ج5، ص218		\| آنچه مرتفع، بلند و محیط بر شئ دیگر است. \|\| مصطفوی، ج5، ص218
	\|}		\|}
			</center>

	=مصادیق سما در آیات=		=مصادیق سما در آیات=

Abd در ‏۱۸ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۰۹:۵۱

2020-05-18T09:51:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۲۱
خط ۱:		خط ۱:
			{{نمایش پیام\|approved\|این پژوهش، در [[:شبکه_نخبگان_و_قرآن%E2%80%8Cکاوی:درباره\| پژوهشکده اعجاز قرآن دانشگاه شهید بهشتی]] انجام شده است.}}
	{{QFrame\|Surah=21\|Ayah=32}}		{{QFrame\|Surah=21\|Ayah=32}}

Abd: «سقف محفوظ از منظر قرآن و علم» را محافظت کرد ([ویرایش=تنها مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=تنها مدیران] (بی‌پایان))

2020-05-18T09:51:39Z

«سقف محفوظ از منظر قرآن و علم» را محافظت کرد ([ویرایش=تنها مدیران] (بی‌پایان) [انتقال=تنها مدیران] (بی‌پایان))

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۱۸ مهٔ ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۲۱
(بدون تفاوت)

Abd: /* چکیده */

2020-04-18T12:12:24Z

چکیده

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۰، ساعت ۱۵:۴۲
خط ۳:		خط ۳:
	=چکیده=		=چکیده=
	آسمان از آیات شفگت انگیز خداوند است که در جای جای قرآن به آن اشاره شده و توصیه‌های بسیاری به تفکر و تعمق در آیات و نشانه‌های آن شده است. خداوند در آیه 32 سوره انبیاء آسمان را با ویژگی «سقف محفوظ» معرفی می‌کند. همانطور که می‌دانیم واژه «سماء» مصادیق متعددی دارد و باید با توجه به قرائن موجود در آیات مشخص کرد که منظور از سماء در این آیه چیست و حفظ آن به چه معناست. برخی از پژوهشگران و مفسران معاصر با توجه به یافته‌های علمی جدید در مورد جو و نقش حفاظتی آن در قبال زمین، سماء را در این آیه به معنای جو زمین دانسته و با توجه به عدم علم مردم عصر نزول به ویژگی‌های حفاظتی جو زمین، آیه را از مصادیق اعجاز علمی قرآن به شمار آورده‌اند. اما باید توجه داشت که از سویی اشکالاتی متوجه این دیدگاه است که باید پاسخ داده شود و از سوی دیگر مصادیق دیگری برای سماء و حفظ آن در این آیه مطرح است که باید مورد بررسی قرار گیرند. بدین ترتیب به نظر می‌رسد که بررسی‌های بیشتری در مورد این آیه لازم است تا بتوان اعجاز آن را به صورت گسترده‌تری نمایان ساخت.		آسمان از آیات شفگت انگیز خداوند است که در جای جای قرآن به آن اشاره شده و توصیه‌های بسیاری به تفکر و تعمق در آیات و نشانه‌های آن شده است. خداوند در آیه 32 سوره انبیاء آسمان را با ویژگی «سقف محفوظ» معرفی می‌کند. همانطور که می‌دانیم واژه «سماء» مصادیق متعددی دارد و باید با توجه به قرائن موجود در آیات مشخص کرد که منظور از سماء در این آیه چیست و حفظ آن به چه معناست. برخی از پژوهشگران و مفسران معاصر با توجه به یافته‌های علمی جدید در مورد جو و نقش حفاظتی آن در قبال زمین، سماء را در این آیه به معنای جو زمین دانسته و با توجه به عدم علم مردم عصر نزول به ویژگی‌های حفاظتی جو زمین، آیه را از مصادیق اعجاز علمی قرآن به شمار آورده‌اند. اما باید توجه داشت که از سویی اشکالاتی متوجه این دیدگاه است که باید پاسخ داده شود و از سوی دیگر مصادیق دیگری برای سماء و حفظ آن در این آیه مطرح است که باید مورد بررسی قرار گیرند. بدین ترتیب به نظر می‌رسد که بررسی‌های بیشتری در مورد این آیه لازم است تا بتوان اعجاز آن را به صورت گسترده‌تری نمایان ساخت.
			=کلید واژه‌ها=
			سماء، سقف محفوظ، اعجاز علمی قرآن، جو زمین

	=مقدمه=		=مقدمه=

Abd در ‏۵ آوریل ۲۰۲۰، ساعت ۰۹:۴۰

2020-04-05T09:40:17Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ آوریل ۲۰۲۰، ساعت ۱۳:۱۰
خط ۴۰۰:		خط ۴۰۰:

	=پانویس و منابع=		=پانویس و منابع=
	~~[[رده: انبیاء.آیه32]]~~
	~~[[رده: مقاله]]~~
	{{پانویس\|3\|اندازه=ریز\|30em}}		{{پانویس\|3\|اندازه=ریز\|30em}}

خط ۵۹۵:		خط ۵۹۴:

	http://www.met.fsu.edu/orgs/explores/methist.html		http://www.met.fsu.edu/orgs/explores/methist.html

			[[رده: انبیاء.آیه32]]
			[[رده: مقاله]]
			[[رده: فیزیک]]