https://fa.qelnet.com/api.php?action=feedcontributions&feedformat=atom&user=%D8%B1%D8%A7%D8%B6%DB%8C%D9%87+%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81+%D8%B2%D8%A7%D8%AF%D9%87شبکه نخبگان و قرآنکاوی - مشارکتهای کاربر [fa]2026-07-29T19:02:14Zمشارکتهای کاربرMediaWiki 1.41.1https://fa.qelnet.com/index.php?title=%D8%AA%D9%82%D9%88%D8%A7_%D8%AF%D8%B1_%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86_%D9%88_%D8%AE%D9%88%D8%AF%DA%A9%D9%86%D8%AA%D8%B1%D9%84%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%E2%80%8C%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%DB%8C:_%D9%86%D8%B3%D8%A8%D8%AA_%D9%88_%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87%D8%A7_(%D9%85%D8%B7%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%87_%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C:_%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87_%DB%8C%D9%88%D8%B3%D9%81)&diff=10853تقوا در قرآن و خودکنترلی در روانشناسی: نسبت و کارکردها (مطالعه موردی: سوره یوسف)2025-11-26T07:12:38Z<p>راضیه شریف زاده: صفحهای تازه حاوی «قرآن¬کریم خود را کتاب هدایت بشر معرفی¬میکند و راهکارهای تربیتیاش را از طریق داستانها و گزارههای تربیتی ارائه¬می¬دهد. یکی از محورهای اصلی تربیت در قرآن مفهوم تقوا است. تقوا در اصل از ماده «وقی یقی وقایه» به معناى قرار دادن خویش در پناهگ...» ایجاد کرد</p>
<hr />
<div>قرآن¬کریم خود را کتاب هدایت بشر معرفی¬میکند و راهکارهای تربیتیاش را از طریق داستانها و گزارههای تربیتی ارائه¬می¬دهد. یکی از محورهای اصلی تربیت در قرآن مفهوم تقوا است. تقوا در اصل از ماده «وقی یقی وقایه» به معناى قرار دادن خویش در پناهگاه و در اصطلاح شرع، به معناى خویشتن¬دارى در برابر گناهان است. مفهوم تقوا در بین تمامی موجودات فقط در مورد انسان استفاده¬شده و از اختصاصات انسان در پیشگاه خداوند محسوب¬می¬شود. در سوره یوسف هر چند کلمه تقوا به¬کار نرفته¬است، اما مفهوم تقوا و ابعاد مختلف آن در سیر داستان به طور واضح به ¬نمایش¬درآمده است. بهکارگیری انواعی از تقوا همچون تقوای جنسی، تقوای سیاسی و تقوای اقتصادی در رفتار حضرت یوسف در برابر همسر عزیز مصر، روش منحصربه¬فرد حضرت یوسف در نگه¬داشتن برادرش بنیامین و مدیریت بحران خشکسالی در مصر توسط آن حضرت از موارد کارکردهای تقوا است که در این سوره قابل بررسی است. همچنین میتوان اثرگذاری شخصیتهای داستان بر یکدیگر را در راستای اصلاح و تغییر رفتار براساس مفهوم تقوا ملاحظه¬کرد. کارکرد تقوا، گوشزد کردن یک خطر برای در امان¬ ماندن از آن است. با این توضیح، مفهوم تقوا یک رهیافت تربیتی مهم در سوره یوسف است که بایستی به عنوان یک اصل در تعلیم و تربیت مورد توجه قرار گیرد. در عین حال، امروزه در روانشناسی با تأکید زیادی بر مفهوم خودکنترلی مواجه¬هستیم. مفهوم خودکنترلی از دیدگاه روانشناسی عبارت است از مدیریت رفتار و احساسات شخصی. در این تعریف با نوعی فردگرایی مواجه¬هستیم که شخص را تنها به مهار نفس خود وا میدارد و نگاهی انزوا طلبانه را ترویج¬میکند که مسئولیتهای مدنی را شامل¬نمیشود. درحالی که در دیدگاه قرآنی، خودکنترلی در شکل ابتدایی، کنترل خود و در مرتبه بالاتر و پیامد آن در کنار تعقّل، مدیریت رفتار دیگران است که این حالت تکاملیافته از مفهوم خود کنترلی مفهومی نزدیک به مفهوم تقوا است. نکته قابل توجّه در دیدگاه قرآنی، مسئولیت مدنی است که فرد علاوه بر مدیریت خود باید در مورد جامعه و دیگر افراد هم احساس مسئولیت داشته¬باشد و بدین¬ترتیب، شخص را از فردگرایی به اجتماعگرایی دعوت¬میکند. به¬نظر¬میرسد مفهوم تقوا همراه با تعقّل در قرآن مفهومی گستردهتر از مفهوم خودکنترلی در روانشناسی دارد و علاوه¬بر کارکرد فردی، کارکرد اجتماعی نیز دارد. در این پژوهش قصد¬داریم با بررسی مفهوم تقوا و انواع آن، به طور خاص در سیر داستان سوره یوسف، تفاوتها و شباهتهای این مفهوم با مفهوم خودکنترلی را تبیین¬نماییم.<br />
<br />
کلید واژهها: مطالعه تطبیقی، تقوا، تعقّل، خودکنترلی، تربیت، روانشناسی، سوره یوسف.<br />
<br />
[[رده: چکیده]]<br />
[[رده: خودکنترلی]]<br />
[[رده: روانشناسی]]</div>راضیه شریف زاده